కొండొండోరి సెరువుల కిందా ... టపాలో వెంకట్రావు గారు ఈ క్రింద పాట విశ్లేషణ అడిగారు. నాకు తెలిసినంతలో చిరు విశ్లేషణ ...
ఒక సాధారణ జోలపాటలో ఇంతటి ఆధ్యాత్మిక తత్త్వం దాగి ఉంటుందని మనం ఎప్పుడైనా ఆలోచించామా?
సాధారణంగా చిన్నపిల్లలను నిద్రపుచ్చడానికి తల్లులు పాడే మధురమైన పాటల్లో ఒకటి “జో అచ్యుతానంద జోజో ముకుందా!”
ఈ కీర్తన తాళ్లపాక అన్నమాచార్యులకు ఆపాదించబడింది. అయితే ప్రస్తుతం ప్రచారంలో ఉన్న అన్ని చరణాలూ అన్నమయ్య రచనలేనని నిర్ధారించే ఆధారాలు లేవు.
పైకి చూస్తే ఇది బాలకృష్ణుడిని నిద్రపుచ్చే జోలపాట. కానీ యోగ, వేదాంత దృష్టితో పరిశీలిస్తే ఇందులో మానవ శరీర నిర్మాణం, ఇంద్రియ నిగ్రహం, మనోనిగ్రహం, గురుతత్త్వం, ఆత్మజ్ఞానం వంటి ఎన్నో విషయాలను అన్వయించుకోవచ్చు.
ఇక్కడ వివరించబోయే భావాలు ఈ చరణాలకు యోగ, వేదాంత దృష్టితో మనం చేసుకునే ఆధ్యాత్మిక అన్వయాలు. ఈ పాటలోని చరణాలను ఆధ్యాత్మిక కోణంలో ఒకసారి పరిశీలిద్దాం.
1. బ్రహ్మాండమే ఉయ్యాల
“తొలుత బ్రహ్మాండంబు తొట్టె గావించి,
నాలుగు వేదములు గొలుసులమరించి,
బలువైన ఫణిరాజు పాన్పునమరించి!”
ఈ విశాలమైన బ్రహ్మాండమే భగవంతునికి ఒక ఉయ్యాల. నాలుగు వేదాలే ఆ ఉయ్యాలకు గొలుసులు. ఆదిశేషుని పాన్పుపై పవళిస్తున్న శ్రీమహావిష్ణువును ప్రకృతి అనే చెలి లాలిస్తున్నట్లుగా ఈ చరణాన్ని భావించవచ్చు.
సమస్త సృష్టికి పరమాత్మయే ఆధారం. ఈ విశ్వమంతా ఆయన లీలావిలాసమే అనే గొప్ప భావన ఇందులో కనిపిస్తుంది.
2. మానవ శరీరమే తొమ్మిది వాకిళ్ళ దొడ్డి
“తొమ్మిది వాకిళ్ళ దొడ్డి లోపలను,
క్రూరులు ఆరుగురు సాధులైదుగురు,
అందులో ముగ్గురు మూర్తులున్నారు,
తెలివి తెలిపెడి వాడు దేవుడున్నాడు!”
ఈ చరణంలో మానవ శరీరాన్ని తొమ్మిది వాకిళ్ల దొడ్డితో పోల్చడం ఎంతో అద్భుతం.
మన శరీరానికి రెండు కళ్ళు, రెండు చెవులు, రెండు ముక్కు రంధ్రాలు, నోరు, పాయువు, ఉపస్థం కలిపి తొమ్మిది ద్వారాలు ఉన్నాయి. వీటినే నవరంధ్రాలు అంటారు.
మనిషిని తప్పుదారి పట్టించే ఆరుగురు శత్రువులు కామం, క్రోధం, లోభం, మోహం, మదం, మాత్సర్యం. వీరే అరిషడ్వర్గాలు.
మరి మనకు మిత్రులు ఎవరు? సాధువులైన ఐదుగురు అంటే ఐదు జ్ఞానేంద్రియాలు — చర్మం, కళ్ళు, చెవులు, నాలుక, ముక్కు అని అన్వయించుకోవచ్చు. ఈ ఐదూ మనకు మిత్రులే! వాటిని ఎలా ఉపయోగించుకుంటామన్నది మన చేతుల్లోనే ఉంది.
ఏది తినాలో అదే తినాలి. కనిపించినవన్నీ పొందాలనుకోకూడదు. వినిపించినవన్నీ వినాలనుకోకూడదు. ప్రతి ఆకర్షణకూ లోనుకాకుండా విచక్షణతో వ్యవహరించాలి. ఇంద్రియాలను అదుపులో ఉంచుకుంటే అవే మనకు మంచి మిత్రులవుతాయి.
తరువాత ముగ్గురు మూర్తులు అన్నారు. వీరిని సత్త్వ, రజో, తమో గుణాలుగా భావించవచ్చు.
- తమోగుణం: బద్ధకం, నిద్ర, నిర్లక్ష్యం వంటి లక్షణాలను పెంచుతుంది.
- రజోగుణం: కోరికలు, ఆవేశం, చంచలత్వానికి కారణమవుతుంది.
- సత్త్వగుణం: ప్రశాంతత, వివేకం, జ్ఞానం వైపు నడిపిస్తుంది.
ఎవరినైనా ఒక నిర్ణీత సమయంలో కలుస్తానని మాట ఇచ్చి, ఆ సమయానికి వెళ్లకుండా నిర్లక్ష్యం చేయడం తమోగుణ లక్షణంగా భావించవచ్చు. పిల్లలను బయటకు తీసుకెళతానని మాట ఇచ్చి నిలబెట్టుకోకపోవడం కూడా నిర్లక్ష్యమే.
మాట నిలబెట్టుకోవడం, సమయపాలన పాటించడం, బాధ్యతగా వ్యవహరించడం వంటి మంచి అలవాట్లతో తమోగుణ ప్రభావాన్ని తగ్గించుకోవాలి. రజోగుణంలోని అతిగా ఆశించడం, ఆవేశపడడం వంటి లక్షణాలను తగ్గించుకొని సత్త్వగుణాన్ని పెంపొందించుకోవాలి. చివరకు మూడు గుణాల బంధనాలకు కూడా అతీతంగా ఎదగాలి.
ఇవన్నీ మనకు తెలియజేసే అంతరాత్మనే “తెలివి తెలిపెడి వాడు దేవుడున్నాడు” అనే వాక్యంలో సూచించబడిందని భావించవచ్చు.
3. మనస్సును అదుపులో ఉంచుకోవాలి
“పట్టవలె నలుగురిని పదిలంబుగాను,
కట్టవలె ముగ్గురిని కదలకుండగను,
ఉంచవలె ఒక్కరిని హృత్కమలమందు,
ఉండవలె పండువెన్నెల బయలలోను!”
నలుగురు అంటే మనస్సు, బుద్ధి, చిత్తం, అహంకారం అనే నాలుగు అంతఃకరణాలు.
వీటిని అదుపులో ఉంచుకోవాలి. సత్త్వ, రజో, తమో గుణాల ప్రభావానికి బానిస కాకుండా వాటిని అధిగమించాలి.
మన హృదయకమలంలో పరమాత్మను నిలుపుకోవాలి. అలా మనస్సును నిర్మలం చేసుకొని భగవంతుని ధ్యానంలో నిలిచినప్పుడు పండువెన్నెల వంటి ప్రశాంతమైన ఆత్మానందాన్ని అనుభవించగలుగుతాం.
4. గురువు అనుగ్రహం – ఆత్మజ్ఞానానికి మార్గం
“ఈడు గలవానితో కూడుండవలెను,
జోడు గలవానిచే జాడ గనవలెను,
మేడ మీదను ఉండే మహిమ గనవలెను,
కోరి యా గోవిందు గురుని గనవలెను!”
ఆధ్యాత్మిక జీవితంలో సత్సంగానికి, సద్గురువు మార్గదర్శకత్వానికి ఎంతో ప్రాముఖ్యత ఉంది. మంచివారి సాంగత్యం చేయాలి. గురువు చూపిన మార్గంలో నడుస్తూ ఆత్మజ్ఞానాన్ని పొందడానికి ప్రయత్నించాలి.
యోగశాస్త్ర దృష్టితో చూస్తే, మేడను తల భాగంలోని సహస్రార చక్రానికి సంకేతంగా కూడా అన్వయించుకోవచ్చు. ఉన్నతమైన చైతన్య స్థితిని అనుభవించడమే ఈ భావంలోని ఆధ్యాత్మిక సందేశంగా చూడవచ్చు.
5. అంతరంగంలో ఆనంద నాదాలు
“వీధి నొక బాటలో గీతంబు సేయ,
కోటలో భేరి మృదంగంబులు మ్రోయ,
కోట కావలివాండ్రు కోలాటమేయ,
ధీటు లేని ప్రభువు దొరతనము సేయ!”
మన శరీరాన్ని ఒక కోటగా ఊహించుకుంటే, అందులో భగవంతుడు రాజుగా కొలువై ఉన్నాడని భావించవచ్చు.
యోగశాస్త్రంలో ఇడా, పింగళా, సుషుమ్న అనే మూడు ప్రధాన నాడుల ప్రస్తావన ఉంది. ప్రాణాయామం, ధ్యానం వంటి సాధనల ద్వారా అంతర్ముఖమైన స్థితికి చేరుకున్నప్పుడు అనాహత నాదం వంటి సూక్ష్మ అనుభవాలను యోగశాస్త్రం వివరిస్తుంది.
శరీరమనే కోటలో భేరి, మృదంగాలు మోగుతున్నట్లుగా అంతరంగంలో ఆనంద నాదాలు వినిపిస్తున్నాయనే భావన ఈ చరణంలో కనిపిస్తుంది.
ఇంద్రియాలు మనల్ని ప్రలోభాల వైపు కాకుండా ఆత్మానందం వైపు నడిపించినప్పుడు సాటిలేని పరమాత్మ మన హృదయంలో కొలువై ఉన్నాడనే అనుభూతి కలుగుతుంది.
6. ఓంకార తత్త్వం – విశ్వైక్యత
“ఓంకారమనియెడి ఒక తొట్టిలోను,
తత్వమనియెడి చలువలంబరచి,
వేడ్కతో పాన్పులు ఏర్పాటు జేసి,
ఏడు భువనముల వారేకమై పాడే!”
ఓంకారం ప్రణవ నాదం. వేదాంతంలో దీనిని పరబ్రహ్మ స్వరూపానికి ప్రతీకగా భావిస్తారు.
తత్త్వజ్ఞానం అనే చల్లని పరుపును పరచి, భక్తి అనే పవిత్రమైన వాతావరణంలో సమస్త లోకాల జీవులూ ఏకమై భగవంతుడిని కీర్తిస్తున్నట్లుగా ఈ చరణాన్ని అర్థం చేసుకోవచ్చు.
అద్వైత వేదాంతంలో జీవాత్మ, పరమాత్మల ఏకత్వాన్ని తెలుసుకోవడమే జ్ఞానానికి పరమావధి. సమస్త సృష్టిలో భగవంతుడిని దర్శించడం భక్తి మార్గంలోని గొప్ప అనుభూతి.
చివరగా ఒక ఆలోచన...
ఈ ఆరు చరణాలను పరిశీలిస్తే మనకు ఒక అద్భుతమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణం కనిపిస్తుంది.
మొదట విశ్వాన్ని తెలుసుకోవడం, ఆ తర్వాత మన శరీర స్వభావాన్ని అర్థం చేసుకోవడం, అరిషడ్వర్గాలను అదుపులో ఉంచుకోవడం, ఇంద్రియాలను మిత్రులుగా మలచుకోవడం, మనస్సును నిర్మలం చేసుకోవడం, సద్గురువు మార్గదర్శకత్వంలో ఆత్మజ్ఞానాన్ని పొందడం, చివరకు పరమాత్మ తత్త్వాన్ని అనుభవించడం. ఇదే మనిషి జీవితానికి సంబంధించిన ఒక గొప్ప సందేశం.
మనమందరం సుఖసంతోషాల కోసం బయట ప్రపంచంలో ఎన్నో విషయాలను వెతుకుతుంటాం. కానీ నిజమైన ప్రశాంతత మన అంతరంగంలోనే ఉందనే విషయాన్ని తరచుగా మర్చిపోతుంటాం.
మనస్సును శుద్ధి చేసుకొని, ఇంద్రియాలను అదుపులో ఉంచుకొని, మంచి ఆలోచనలను అలవర్చుకొని, భగవంతుని స్మరణలో జీవించినప్పుడు మనలోనే ఆనందాన్ని అనుభవించగలుగుతాం.
బయట కనిపించే ఉయ్యాల పసిపాపను నిద్రపుచ్చవచ్చు. కానీ ఈ పాటలోని తత్త్వం మనలోని అజ్ఞానాన్ని నిద్రపుచ్చి, జ్ఞానాన్ని మేల్కొలపడానికి మార్గం చూపుతుంది.
అదే ఈ జోలపాటలో మనం గ్రహించగలిగే అసలైన ఆధ్యాత్మిక మాధుర్యం.
జో అచ్యుతానంద జోజో ముకుందా!


కామెంట్లు లేవు:
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి